Skip to content
Eenbeen

Beeldschoon boek over dystopisch toekomstbeeld

Cabaretier en kinderboekenschrijver Thijs Goverde brak door met zijn  boeken De wraak van de Meesterdief en De jacht op de Meesterdief, waarvoor hij telkens een aantal nominaties voor literaire prijzen kreeg. Ook zijn verhalen rond Donderkat deden het erg goed. Met Eenbeen brengt Goverde nu een heel actuele en relevante jeugdroman uit die menig jonge lezer zal aanspreken.

Eenbeen houdt het midden tussen een dystopische roman en een coming-of-ageverhaal. De roman speelt zich af in het jaar 2136. Onze planeet gaat gebukt onder een nieuwe wereldorde mede bepaald door de klimaatproblematiek. Boerenfamilie Somers krijgt, net als vele andere families, een oorlogsinvalide toegewezen. Vader verbouwt het schuurtje tot een nieuwe kamer en de heel familie kijkt reikhalzend uit naar de komst van de soldaat. Zeker Thomas, die bezeten is door alles wat met oorlog te maken heeft, en ook zijn zus, de 13-jarige Roosmarijn, is wel benieuwd. Groot is dan ook de ontgoocheling wanneer de chagrijnige, drankverslaafde Memet bij hen wordt ondergebracht, terwijl de Heinrichs, de buren, de jonge en knappe Sam krijgen. Deze laatste verloor een been in de oorlog, maar is zeer innemend en Roosmarijn krijgt algauw vlinders in de buik.

Een nieuwe orde
Goverde schetst een toekomstbeeld dat rekening houdt met de grote problemen van vandaag: in de eerste plaats klimaatverandering met overstromingen en extreme hitte, maar evenzeer verwijst hij naar de Russische oorlogsdreiging, de vluchtelingenproblematiek en de genderdiscussies, zelfs de stikstofwet. De bevolking wordt nauw opgevolgd door de overheid en krijgt minnen en plussen toebedeeld naargelang van hun energieverbruik. Dat betekent voor heel veel mensen dat ze bepaalde zaken niet kunnen of mogen doen. De familie Somers behoort tot de betere families: ze zijn zelfvoorzienend en produceren daarnaast ook nog voor anderen. Goverde geeft een mooi overzicht van de verschillen die bestaan tussen de families onderling, tussen stad en platteland en maakt die ongelijkheid soms pijnlijk duidelijk. Hij laat zien dat ook in voorbeeldfamilies niet alles peis en vree is en dat iedereen wel zijn geheimen heeft. Ook Eenbeen draagt een groot geheim met zich mee, dat pas druppelsgewijs aan het licht komt. Goverde slaagt erin tal van thema’s in zijn verhaal te verwerken zonder het overzicht te verliezen. Mishandeling en verwaarlozing zijn ook belangrijke thema’s die hij wil meegeven en hij schuwt  ongeluk en ongemak niet.

En toch…
De jonge Roosmarijn krijgt op korte tijd heel wat tegenslagen te verwerken, maar de auteur slaagt erin om de angsten en het verdriet die hiermee gepaard gaan goed en realistisch te beschrijven. Hij gaat niets uit de weg, durft de lezer te confronteren met het feit dat het leven niet altijd rozengeur en maneschijn is. Bovendien doet hij dat in een stijl die uitnodigt tot verderlezen. Eenbeen zit vol cliffhangers en verrassingen en er worden heel wat relevante zijsprongen gemaakt. De personages zijn zeer geloofwaardig en hier en daar vergroot Goverde enkele zaken uit om de jonge lezer met de neus op de feiten te drukken. Eenbeen toont dan misschien wel een toekomstige maatschappij, maar bewijst dat mensen altijd en overal hetzelfde zijn en zullen blijven: met hun geheimen, hun angsten en zorgen, liefde en verdriet. Dat maakt het boek ook zo bijzonder en sterk. Het toont een nieuwe wereld waaraan de mens zich heeft aangepast, maar tegelijkertijd toont hij ook dat sommige zaken nooit veranderen en dat mensen altijd mensen blijven. De onderlinge relaties, de sociale contacten en de eigenheid van karakters bepalen in grote mate hoe mensen leven,  wat er ook gebeurt, in welke wereld de mens ook terechtkomt. Roosmarijn bijvoorbeeld leert hoe het echte leven in elkaar zit en dat niet alles is wat het lijkt. Een boodschap die veel jongeren van vandaag op korte tijd lijken te moeten leren. Vandaar dat Eenbeen zonder enige twijfel een belangrijk en relevant boek genoemd kan worden. Goverde toont dat sommige zaken van alle tijden zijn, maar dat de manier waarop de mens ermee omgaat cruciaal is, en dat ondanks alle tegenslagen en verdriet .

Eenbeen
Verschenen bij: Uitgeverij Ploegsma
ISBN: 9789021684871
272 pagina’s
Prijs: €17.99
Verschenen: 2024