De laatste vloed

Het oude bijbelverhaal van Noach, die een ark bouwde om zijn familie te beschermen tegen een oprukkende zondvloed, inspireert vandaag de dag nog steeds. In Nora’s ark, geschreven door Endre Lund Eriksen en geïllustreerd door Linde Faas, staat de wereld ook aan de vooravond van een grote vloed. De vader van Nora, Noach, zag dit aankomen en timmerde een grote boot. Dit deed hij naar eigen zeggen niet ‘omdat één of andere god iets heeft gevraagd, maar omdat zijn ouders hem ook toevallig Noach hebben genoemd.’ Allerlei dierparen mogen mee op de ark, maar insecten zijn ten strengste verboden. Haar vader vindt dit ongedierte. En laat Nora nu net enorm in insecten geïnteresseerd zijn. 

Gedachten die verlammen
Het veranderende klimaat speelt een hoofdrol in Nora’s ark. Eriksen laat op een treffende manier zien wat de klimaatcrisis met een kind doet. Nora zakt geregeld diep weg in verlammende gedachten over het stijgende water en weet niet goed hoe ze hiermee om kan gaan. Haar ouders willen haar helpen, maar zijn daar niet altijd toe in staat. Op meerdere momenten ervaart de lezer op een indringende manier hoe het klimaat verandert, zoals wanneer Nora voor het laatst naar haar slaapkamer kijkt, de plek waar ze altijd veilig heeft geslapen. ‘Nog even en het staat allemaal onder water. Dan zwemmen de vissen hier rond. Mijn neus begint een beetje te prikken. Er zwelt iets zwaars op in mijn borst.’ In dit verhaal ligt voornamelijk de nadruk op hoe Nora en haar familie omgaan met de grote vloed. Bredere maatschappelijke gevolgen blijven buiten beeld. Een slimme keuze van de auteur, want hierdoor vervalt het boek niet in het zoveelste einde-der-tijdenverhaal.  

Wie eet wie
Dieren, en in het bijzonder insecten, komen veelvuldig voor in het verhaal. Met één insect, Billy de kever, heeft Nora zelfs een speciale band. De warme en zachte illustraties van Faas geven niet alleen Billy, maar ook talloze andere insecten een podium. Door het verhaal heen krioelen insecten over de pagina’s alsof ze hun plek op willen eisen. Gedurende het verhaal komen verschillende interessante dilemma’s aan bod. Mogen dieren, als het voedsel op de ark op is, elkaar opeten? Wat voor ziektes kunnen ze verspreiden? En wat is de rol van de mens hierin? Op natuurlijke wijze borrelen deze vragen in het verhaal op en vormen zo een aanzet om buiten het boek om een prikkelend gesprek te voeren over de plaats en de rol van de mens in de natuur.

Stormen en kabbelend water
Tegen de dreigende vloed vallen de emotionele ontwikkelingen die de hoofdpersonages doormaken des te meer op. De vader van Nora is een joviale, maar eigenwijze zeebonk, die geregeld ruw uit de hoek komt. Dit botst met het gevoelige karakter van Nora, die tegelijkertijd heel eigengereid is. De dynamiek tussen vader en dochter wordt mooi weerspiegeld in het landschap: als de twee met elkaar in conflict zijn, woeden er stormen, kabbelend water verraadt dat ze in rustiger vaarwater belanden. De buitenwereld versterkt zo op een aansprekende manier de binnenwereld van Nora. De vraag blijft tot het einde van het verhaal overeind of ze samen ooit nog vaste grond onder de voeten zullen vinden.

Nora’s ark is een prachtig geschreven, gelaagd en actueel verhaal over afscheid nemen, elkaar leren begrijpen en het vinden van je eigen weg. Voor sommige mensen is daar een vloed voor nodig.